Jan, over spelen en toneel spelen in Wondelgem

18 december 2018door Dienst Beleidsparticipatie

Raconteur Sarah Vanbrabant zocht Jan De Raedt op. Deze volbloed Wondelgemnaar is vooral gekend voor zijn verdiensten in het toneelwezen.

Jan De Raedt werd in 1961 in Deinze geboren maar vierde zijn eerste verjaardag al in Wondelgem. Hij verhuisde vier keer, maar ver hoefde de verhuiswagen niet te rijden: Jan bleef zijn kleine straatje trouw, de Elzeboomlaan van amper 100 meter. Jan heeft mooie herinneringen aan zijn jeugdjaren.

Jan: “We woonden achter de boerderij Lootens en dat was een waar speelparadijs. We gingen zwemmen in ‘t Liefken en spelen in de paardenweides. We zaten dan soms in de stallen te stoeien. Op een dag stond de stal eens in brand. We waren echte kwajongens: op hooibalen klimmen, tapijten van de wasdraden halen en er kampen mee maken. Dat was een zalige tijd. Als student werkte ik in de Nachtegaal in de Westergemstraat. We gingen ook vaak naar de ‘Black and White’, maar onze stamcafé was ‘De Kroon’ op den Dries. Daar kende iedereen iedereen bij naam. Je kon er gerust alleen toekomen, er zat altijd wel een maat.”

Jan is vooral bekend als acteur. Deze passie kwam al snel naar boven: “Ik speelde als tiener al sketches en maakte iedereen aan het lachen. Ik zat bij scouts VVKS en trok met mijn maat Hans Bert van scouts naar scouts met sketches van Gaston en Leo. Ik zat toen ook bij het koor ‘Singhet ende Weset Vroo’. Elke leerling van de gemeenteschool moest toen vooraan in de klas eens zingen voor meester Arnold en dan zei die: ‘Gij gaat naar het koor’. In die tijd was daar niets tegen in te brengen: je ging gewoon. Maar dat was heel plezant, een bende van 100 en we zongen van alles: klassieke stukken maar ook pop. We zijn in 1973 zelfs naar Amerika geweest. We traden ook op in verschillende kerken, ‘ritmische jongerenmis’ heette dat dan. Soms werden we buitengesmeten door de pastoor omdat onze muziek te rebels was!”

Maar de ware liefde van Jan lag toch bij het toneel. Hij was in 1978 present op de eerste vergadering waar de Wondelgemse toneelvereniging gesticht werd. Het eerste stuk waarin hij speelde heette ‘Het gouden jubelfeest’. Zijn rol was een oude dronkaard. “Ik ken nog hele stukken tekst” zegt Jan lachend. En Jan brengt effectief zonder aarzelen een korte monoloog over hoe de dronkaard te laat thuiskomt maar voor zijn moeder een voorschoot heeft meegebracht.

Jan: “Ik heb 5 of 6 stukken gespeeld bij de Wondelgemse toneelvereniging, dan moest ik in het leger. In 1986 heb ik dan mee het Lindecoulisken opgericht. Ons eerste stuk was: ‘Schat, je bent een schat’. Ik heb er 25 jaar met veel liefde en plezier gespeeld. Toen vroeg Dirk Lagois me of ik tijdens de kerstdagen een stuk wou brengen in de Minard. Tijdens een interview vroeg men mij hoe onze nieuwe toneelvereniging heette. We hadden nog geen naam, ik moest snel iets verzinnen, dus ik dacht: we zijn een compagnie die leute wil brengen, dus ik antwoordde: Compagnie van de Leute. We speelden meer dan 30 voorstellingen per jaar, tijdens de Gentse Feesten en de eindejaarsperiode. Ik deed dan ook nog mee met “Willy Bart en zijne kluts’, dat was een Gents café chantant tijdens de Gentse Feesten en “Amazing”, Gents cabaret. Dat was heel druk, dus ben ik met het Lindecoulisken moeten stoppen. Maar stoppen met toneelspelen doe ik nog lang niet!”

We vragen aan Jan wat hij positief en minder positief vindt aan z’n dorp.

Jan: “Het dorpsgevoel dat er nog is, vind ik heerlijk. Ik heb hier zoveel vrienden, ik ken hier iedereen. Ik ben hier echt thuis. Jammer vind ik de verstedelijking. Ik woon nu zelf al enkele jaren in Lange Velden, maar ik mis de weides, de maïsvelden.”

Kent Jan een geheim dat hij wil delen? Jan denkt weer aan zijn tijd als kwajongen.

Jan: “Wist je dat de zee vroeger tot aan de Ringvaart achter de Industrieweg liep? Nu is daar allemaal industrie, maar toen was er water. Wij speelden er het spel: “Het Zwarte Duivelsmeer”, we zochten de hele namiddag haaientanden en schelpen. Er was toen een sterke samenhorigheid. Ik zal nog een ander geheimpje verklappen. Als klein gastje ging ik vaak spelen bij Hoeve Lootens. Naast de gracht, op de scheiding met het huis ernaast, stond een grote muur. Mijn vrienden en ik vonden het plezant met schoppen gaten in de muur te maken. Er kwamen natuurlijk scheuren en op een keer is die muur naar beneden gekomen! Wij snel als de wind ervandoor, maar ik was de schop van mijn vader vergeten, dus ik keerde terug. En toen had René de champetter me bij m’n kraag! Hij bracht me naar huis, mijn vader moest een kleine schadevergoeding betalen en dat was het. Vroeger werd alles meer in der minne geregeld. Daar heb ik dus geluk gehad (lacht)!”

Meer over: 

Jan De Raedt (Foto: Samuel Vanwalleghem)

Ontdek de verhalen van de Gentse Raconteurs

Heb je zelf een boeiend verhaal over je wijk? Over een markant figuur, een bijzondere plek, een opmerkelijke gebeurtenis?
Deel het op dit platform. Voeg je tekst in, laad een passende foto, video of audiofragment op, duid de wijk aan (adres of locatie) en publiceer. In het aparte tabblad bovenaan vind je een handige handleiding.
Wil je zelf mee op jacht naar interessante verhalen in je wijk en als reporter aansluiten bij de Gentse Raconteurs? Contacteer dan David Slosse, telefonisch op 0475 73 04 64 of via raconteurs@stad.gent