“Het hart van het Rabot, van grijs naar groen”

27 februari 2017door Rita V.
100.000 EUR
19de eeuwse gordel

“Het hart van het Rabot, van grijs naar groen” tovert een parking en steegje om tot een oase van rust, groen en speelruimte voor alle betrokkenen. Het terrein moet een ontmoetingsruimte worden met terras, groententuintjes, creatief en natuurlijk spelmateriaal. Het concept moet organisch groeien, inspelen op noden en behoeften en voor verandering vatbaar al naargelang de seizoenen. 

“Het hart van het Rabot, van grijs naar groen” is een initiatief van buurtbewoonster Rebecca Vangestel. Rebecca vond steun bij verschillende partners uit de wijk: Eetcafé Toreke, Freinetschool Mandala, De Kopergietery, Domos, Samenlevingsopbouw; Barabot, buurtbewoners…“Het hart van het Rabot, van grijs naar groen” wil via het letterlijk uitbreken van stenen mensen en culturen samenbrengen, zorgen voor veiligheid in de buurt, stimuleren van gezondheid en milieubeheer, samen school en buurt maken. Kinderen en volwassenen die samen bouwen aan de maatschappij van de toekomst. Het terrein wordt tegelijk een ‘trage weg’ doorheen de wijk.

De Rabotwijk is een zeer dicht bevolkte buurt.  De mensen wonen meestal in kleine werkmanswoningen zonder of met een kleine tuin/koer.  Er is nood aan meer bewegings-, ontmoetings- en groene ruimte.  De kinderen hebben nood aan mentale rust en motorische uitdaging.  Jongeren hebben ruimte nodig om te chillen, om samen te komen met hun vrienden.  Dit liefst in een sociaal aanvaardbare context. Ons project is in de eerste plaats bestemd voor alle wijkbewoners van het Rabot. In het bijzonder denken we aan enkele groepen die de locatie nu al deels gebruiken, die veel baat zouden hebben bij ons voorstel: de directe omwonenden, de kinderen van de Freinetschool Mandala, de klanten van Eetcafé Toreke en bewonerscafé Barabot, bezoekers van de Kopergietery en Domos.

De gebouwen in de Vlotstraat herbergen al langer enkele partners onder hetzelfde dak: Eetcafé Toreke, Freinetschool Mandala, Kopergietery en Domos. “Het hart van het Rabot, van grijs naar groen” voor de deur zou voor elke partner een zinvolle functie hebben : een groene speelplaats voor de kinderen van Freinetschool Mandala, een terras voor bezoekers van Toreke en Kopergietery, een groene rustplaats voor cliënten van Domos en alle buurtbewoners, een groententuin voor school, buurt en sociaal restaurant. De verschillende partners engageren zich om de bewoners te betrekken bij de concrete invulling van de locatie en willen elk op hun manier een steentje bijdragen tot uitvoering en beheer van het hele project.

Samenlevingsopbouw engageert zich om het beheer van het terrein op te nemen, in een traject dat kan aansluiten op het nabijgelegen project De Site, door: 

  • Inschakeling van een parttime opbouwwerker die het dagelijks beheer ondersteunt. 
  • Inzet van LDE medewerkers ifv logistieke ondersteuning op het terrein.

In de eerste plaats willen we een breed gedragen project, we engageren ons dan ook om de omwonenden en al wie de locatie nu al frequenteert te overtuigen van het project en te betrekken bij de concrete uitwerking. 

De parking is op dit moment eigendom van de stad Gent, we zullen dan ook toestemming moeten krijgen voor een bestemmingswijziging van het terrein. De voorziene werken zullen waarschijnlijk een stedenbouwkundige vergunning vragen.Ten slotte zullen we voor realisatie van het project moeten rekenen op een aantal partners: een tuin- of landschapsarchitect, aannemers, inzet van verschillende buurtorganisaties, de bewoners van het Rabot. Het samenwerkingsverband achter dit project garandeert een ruim draagvlak in de wijk. Het project kan voortbouwen op de expertise en ervaring van enkele succesvolle voorgangers in het Rabot. Met De Site realiseerde Samenlevingsopbouw Gent een project dat er als geen ander in slaagde om een ongebruikte kale vlakte om te vormen tot een bruisende, dynamische groene ruimte in de wijk. Een ander voorbeeld waar we ons graag aan spiegelen is Boerenhof, evenzeer een toonbeeld van buurtbeheer en betrokkenheid van bewoners bij hun wijk.
Het hele project staat of valt met de deelname van de hele buurt: het ontwerp, de invulling van het terrein, het gebruik en beheer van de locatie zullen allemaal gebeuren in samenspraak met de wijk. 

‘Anciens’ uit de buurt wisten ons te vertellen dat dit terrein ook vroeger al de speelplaats van de school was. We willen de oude functie herstellen in een vorm aangepast aan de 21e eeuw.
We zien een combinatie van functies voor het “Het hart van het Rabot, van grijs naar groen”:

  • een groene ademruimte, een rustplek in een zeer dichtbevolkte wijk van Gent
  • een lokale actie van ontharding  - een kleine maar belangrijke bijdrage aan het Gentse klimaatplan 2016-2019
  • een veilige plek
  • een avontuurlijke speelplaats met veel zin voor creativiteit en experimenteren
  • een buitenklasje (zie schets amphitheater)
  • een terras voor het publiek, Eetcafé Toreke, Barabot, Domos en de Kopergietery
  • samen zorgen voor het milieu, samen tuinieren
  • stadslandbouw met aandacht voor het korte keten-principe : groenten kweken voor Eetcafé Toreke

In eerste instantie brengt dit project rust, groen en speelruimte vanuit de behoeften die er nu al leven:

  • de school en kinderen uit de buurt hebben weinig speelruimte, weinig rustplekken, te weinig groen.
  • de school heeft enkel een te kleine, verharde speelplaats ter beschikking
  • om te spelen, om te tuinieren, om te rusten.
  • het steegje en de parking zijn reeds een oneigenlijke ontmoetingsplek voor jongeren, ’s avonds en in het weekend (regelmatig overlast).
  • kinderen uit de buurt komen er nu al samen om te spelen tussen de geparkeerde auto’s.
  • stadslandbouwproject De Site in de buurt verdwijnt en kan in dit project gedeeltelijk overgebracht worden (eventueel de container met serre, de groententuintjes….)

Daarnaast heeft dit project een unieke  maatschappelijke meerwaarde : 

  • bevorderen buurtcontacten
  • superdiversiteit stimuleren
  • zinvolle vrijetijdsbesteding voor jongeren en buurtbewoners
  • milieuzorg en gezonde voeding bevorderen
  • zorgen voor een veilige buurt waar elk zijn plek heeft
  • integratie school en buurt
  • drempelverlagend onderwijs (buitenklasjes, experimenteerruimte,…)
  • doorbreken eenzaamheid en isolement

“Het hart van het Rabot, van grijs naar groen” maakt van een troosteloze verharde parking voor welgeteld 26 auto’s een kloppend groen hart voor de hele buurt. De locatie is al het decor voor een unieke samenwerking door het samengaan van verschillende partners in 1 gebouw: Domos, Freinetschool Mandala, Toreke, Barabot, met ons project willen we deze samenwerking verder uitbouwen met de hele buurt. We willen verschillende projecten uitwerken: samen moestuinieren, kookworkshops organiseren, kunst tentoonstellingen in de tuin, theater en filmvoorstellingen … Het  project moet zorgen voor een constante uitwisseling van ideeën en tegemoetkoming van alle buurtbewoners en participanten. Het moet interactief zijn en debat niet schuwen. We moeten openstaan voor veranderingen in het plan en voortdurend actief luisteren naar de noden die zich voordoen.

We durven de huidige invulling van het terrein een keuze, typisch voor de jaren’ 60 en ‘70 noemen.
Voor 26 parkeerplaatsen wordt een groot terrein opgeofferd in een bijzonder dichtbevolkte wijk die wat extra groen zeker kan gebruiken.
Met ons project willen we meehelpen en onze bijdrage leveren aan de  inspanning die de Stad wil leveren aan de gevolgen van de klimaatverandering (klimaatadaptatie ).  
door de verharding weg te nemen, werken we mee aan een aangename en gezonde plek voor de kinderen en buurtbewoners.  Het is daarbovenop ook belangrijk dat we de buurtbewoners en kinderen bewust maken van de noodzakelijkheid om dit project te realiseren met het oog op milieubewustwording en de voordelen ervan: hittevermindering, regenwater infiltratie, grotere variatie aan vogelpopulatie, insecten (biodiversiteit vergroten). Dit zorgt op zijn beurt voor een geluksbeleving voor de volwassenen een een WOW-beleving voor de kinderen.
Ontharding en vergroening zorgen er ook voor dat we hitteconcentratie verlagen bij langdurige warmteperiodes. Dit project zorgt voor verkoelingsplekjes voor de buurtbewoners, die meestal klein behuisd zijn, wat op zijn beurt de hittestress doet dalen en bovendien zorgt voor minder energie verbruik (afkoelingselementen,…)
Opvang regenwater en gebruik ervan voor planten, water speelactiviteiten. Wateropvang met handwaterpomp worden voorzien in het project

Er wordt nu al veel gespeeld op het terrein, terwijl de huidige invulling dit amper toelaat: geparkeerde auto’s staan in de weg, er is weinig ruimte, af en aan rijdende chauffeurs zorgen voor gevaarlijke situaties. ’s Avonds wordt het terrein soms ingepalmd door jongeren die de kleinere kinderen verdrijven. We zien ook veel vandalisme in de site door verveling en plaatstekort. Met ons project willen we dit oneigenlijk gebruik omvormen tot een meer dynamische invulling waarin ieder zich thuis voelt.  Door aangepaste materialen aan te bieden (kampbouwmateriaal, avontuurlijke speelhoeken, …) zorgen we voor een gevarieerd en betekenisvol  aanbod. Kinderen leren spelen als je hen een aanbod aanreikt dat aantrekkelijk is en hun fantasie kan prikkelen. Dit aanbod kan flexibel aangepast  worden aan de seizoenen, trends,…  Ook voor de oudere jongeren wordt gezorgd voor een aanbod zoals praathoekjes, zitbanken, chillplekjes,….

Communicatie

  • elke organisatie communiceert dit via eigen kanalen
  • we communiceren via wijkkrant Uit in je buurt
  • onderleggers in Eetcafé Toreke
  • flyeren en deur-aan-deur bezoeken
  • project met kinderen en ouders van Freinetschool Mandala
  • voor communicatie met de stad en andere diensten is binnen de medewerkende organisaties voldoende expertise aanwezig
  • we zorgen ervoor dat alle informatie aangepast is aan de buurtbewoners: laagdrempelig en in begrijpbare taal.

Fasering

  • voorbereiding: locatie-analyse, inhoudelijke, ruimtelijke en functionele analyse, analyse van inrichting en materialen, financiële en organisatorische aspecten
  • van wens naar praatplan: uitwerken visie, opstellen programma, ontwerpatelier in samenspraak met alle betrokkenen
  • aanleg: coördinatievergadering, gefaseerde aanleg

Voor meer details over de fasering: zie begeleidingsvoorstel bureau “Fris in het landschap” 

Einddatum van het project zal afhankelijk zijn van een aantal externe factoren, maar we maken ons sterk dat we het terrein ten laatste begin 2019 in gebruik willen nemen.

Bekijk alle acties in de wijk: